توسعه (سیر)تاریخی احداث دیوار حایل

سازه های نگهدارنده، اجزای اساسی طراحی و احداث هر بزرگراهی هستند. سازه های نگهدارنده نه تنها برای پایه های کناری پل ها و دیوارهای جناح بلکه برای تثبیت شیب و برای به حداقل رسانیدن حرکت خاکریز ها نیز مورد استفاده قرار می گیرند. سال ها،
سازه های نگهدارنده از بتن مسلح ساخته می شدند و بعنوان دیوارهای ثقلی یا طره ای طراحی می شدند که اساسا سازه های صلبی بوده و نمی توانند نشست های تفاضلی
(دیفرانسیلی)را اصلاح کنند مگر آنکه بر روی فونداسیون های عمیق بنا شده باشند. با
افزایش ارتفاع خاکی که بایستی نگهداری شود و با توجه به شرایط ضعیف خاک سست زیرین، هزینه ی دیوارهای نگهدارنده ی مسلح بتنی به سرعت افزایش می یابد.

دیوارهای خاکی تثبیت شده بصورت مکانیکی (MSEW) و شیب های خاکی مسلح (RSS) سازه های نگهدارنده ی خاک مقرون به صرفه ای هستند که می توانند نشست های بسیار بزرگتری را نسبت به دیوارهای مسلح بتنی تحمل کنند. بوسیله ی قرار دادن اجزای تسلیح کششی (شمول) در خاک، مقاومت خاک می تواند بطور قابل توجهی افزایش یابد بگونه ای که سطح قائم سیستم خاک-تسلیح خود را پشتیبانی کند. استفاده از یک سیستم روساخت برای جلوگیری از فرار خاک از مابین اجزای مسلح کننده اجازه می دهد تا ساخت ایمن دیوارهای قائم و شیب های تند امکانپذیر باشد. در برخی موارد، شمول می
تواند در برابر خمش ناشی از تنش های برشی مقاومت کند که پایداری اضافی را برای
سیستم به ارمغان می آورد.

شمول ها از زمان های پیش از تاریخ برای بهبود خاک مورد استفاده قرار گرفته اند. استفاده از کاه برای بهبود کیفیت خشت خام به زمان انسان های نخستین بر می گردد.
بسیاری از انسان های نخستین، چوب ها و شاخه ها را برای تسلیح خانه های گلی مورد
استفاده قرار داده اند. در طی قرن های 17 و 18 ، مهاجران فرانسوی در طول خلیج
فاندی در کانادا از چوب برای تسلیح سد های گلی استفاده کردند. برخی دیگر از مثال های اخیر
تسلیح خاک  به دست بشر شامل سدهای ساخته شده از خاک و شاخه ی درخت می باشد که در چین به مدت بیش از 1000 سال و در طول رودخانه ی میسی سیپی در سال 1880 مورد استفاده قرار گرفته است. مثال های دیگر شامل میخ های چوبی استفاده شده برای کنترل فرسایش و لغزش زمین در انگلستان، و شبکه ی فلزی و گیاه بامبو استفاده شده برای
کنترل فرسایش بطور عموم می باشد. همچنین تسلیح خاک می تواند بوسیله ی ریشه ی
گیاهان نیز حاصل گردد.

روش های مدرن تسلیح خاک برای ساخت دیوار نگهدارنده توسط مهندس و معمار فرانسوی، هنری ویدال در اوایل 1960 ارائه گردید. تحقیقات وی منجر به ابداع و ایجاد خاک مسلح گردید، سیستمی که در آن از نوار فولادی به عنوان تسلیح مورد استفاده قرار می گیرد. اولین دیواری که در ایالات متحده از این تکنولوژی استفاده شد، سال 1972 در بزرگراه 39 ایالت کالیفرنیا در شمال شرق لس آنجلس بوده است. در 25 سال اخیر، بیش از 23000 سازه ی خاکی مسلح که نشان دهنده ی بیش از 70 ملیون متر مربع (750 فوت مربع)روساخت دیوار می باشد در 37 کشور تکمیل شده است. بیش از 8000 دیوار از سال 1972 در ایالات متحده ساخته شده است. مرتفع ترین دیوار ساخته شده در ایالات متحده در حدود 30 متر (98 فوت) می باشد.

در حال حاضر بیشتر ابداعاتی که سیستم تسلیح خاک را تحت پوشش قرار می دهند منقضی شده اند که این موضوع منجر به افزایش سیستم های در دسترس یا اجزایی شده است که می توانند بطور جداگانه توسط عقد قرار داد خریداری و مونتاژ (سوار) شوند،  ابداعات معتبر
باقیمانده عموما فقط روش اتصال مابین تسلیح و روساخت را تحت پوشش قرار می دهند.

در مدت 20 سال استفاده در ایالات متحده، یک واحد روساخت پیش ساخته ی مفصلی به مساحت 2 تا 2.25 متر مربع (21 تا 24 فوت مربع)که عموما به شکل مربع بود، واحد روساخت مورد انتخاب بوده است. اخیرا، واحد های پیش ساخته ی بزرگتر که دارا ی مساحتی تا 5 متر مربع (54 فوت مربع) بودند، مورد استفاده قرار گرفته اند زیرا در اتصال با تسلیح های ژئو سنتتیک دارای واحد های قالب ریزی خشک کوچکتری می باشند.

استفاده از ژئوتکستایل ها در دیوارهای MSE و RSS پس از موقعی آغاز شد که آثار پرمزیت تسلیح با ژئوتکستایل ها در خاکریز های بزرگراه ها بر روی بستر های سست مورد توجه قرار گرفت. اولین دیوار مسلح شده با ژئوتکستایل در فرانسه در سال 1971 ساخته شد و اولین سازه از این نوع در ایالات متحده، در سال 1974 ساخته شد.تقریبا از سال 1980، استفاده از ژئوتکستایل ها در خاک مسلح بطور قابل توجهی افزایش یافته است.

ژئوگرید ها برای تسلیح خاک در حدود سال 1980 ساخته شدند. اولین استفاده از ژئوگرید در تسلیح زمین در سال 1981 بود. استفاده ی گسترده از محصولات ژئوگرید در ایالات متحده در حدود سال 1983 آغاز گردید، و آنها هم اکنون بخش در حال رشدی از بازار را در در اختیار خود دارند.

اولین گزارش در مورد استفاده از شیب های تند مسلح، مربوط به خاکریز غربی دیوار چین می باشد. معرفی و صرفه ی اقتصادی تسلیح با ژئوسنتتیک ها، استفاده از شیب های تند را از لحاظ اقتصادی پر طرفدار ساخته است. برآوردی از استفاده در اواسط 1980 به چندین هزار پروژه ی تکمیل شده می رسد. پس از آن مطالعه، سازه های RSS که حداقل یک مرتبه بزرگتر می باشند ساخته شده اند. مرتفع ترین سازه ی ساخته شده در ایالات متحده تاکنون دارای 43 متر(141 فوت) ارتفاع می باشد.

پس از خاتمه جنگ،  در سال 1370 خاک مسلح در ایران متداول شد و معدودی از شرکت ها به جمع آوری اطلاعات علمی و تخصصی در این زمینه اقدام کردند ولی تقریبا تا اوایل سال 1375 عملیات بزرگ در این زمینه انجام نشد اما پس از آن در برخی از پروژه های سد سازی ، پل و همچنین پروژه های بزرگراهی انجام دیوار خاک مسلح متداول گردید.

نگارنده در سالهای 1363 تا 1365 در هنگامه جنگ با استعداد اندک موجود در هورالهویزه و هورالعظیم و نیز فاو و دریاچه نمک برای تحکیم بستر برای عبور وسایل زرهی در سطح محدود اقدام به تحکیم و تثبیت سطوح لغزشی نمود به گونه ای که برای این منضور از تسمه های فولادی نیز استفاده شد.

بعدها با مشاهده روش علمی فوق متوجه شباهت ماهوی آن کار با سیستم های متداول شدم و از آنجا که یکی از معضلات زیبا سازی شهری را وجود دیوارهای خاکی و ترانشه ها می دانستم در زمینه طراحی شیوه ای مناسب با آن اقدام کردم.

در سال 1383 بر روی طراحی گلفوژ فعالیت نموده و پس از تولید انبوه آن اولین قرارداد را با سازمان پارکها و فضای سبز شیراز منعقد کردم.

اکنون دیوار حایل سبز با استفاده از گلفوژ در اکثر شهرهای کشور متداول شده است و برخی تولیدکنندگان در صدد تولید آن برآمده اند.

به جرات می توان گفت که ایران نیز یکی از معدود کشورهایی در جهان است که در کنار کشورهای توسعه یافته در زمینه ایجاد دیوار حایل سبز فعالیت می کند.

شرکت فوژان دشت مفتخر است اطلاعات و تجربیات علمی و فنی خود را در اختیار علاقمندان قرار دهد.

در صورت تمایل، اطلاعات اجرایی در این زمینه را از ما بخواهید.

ایمیل:

shariati83@iran.ir

shariati83@yahoo.com

02155365915

09123497257 مدیر عامل - شریعتی

 

محمد مهدی شریعتی ; ٦:٢٢ ‎ب.ظ ; ۱۳٩۱/٤/٢
=============================== =============================== Link Code: =============================== ليست وبلاگ‌های به روز شده ===============================